Sağlık Bilgi Kaynağı

Uyum Bozuklukları Nedir?

0 20

Uyum bozuklukları stresle ilişkili durumlardır. Stresli veya beklenmedik bir olaya tepki olarak normalde beklenenden daha fazla stres yaşarsınız ve bu durum ilişkilerinizde, işte veya okulda önemli sorunlara neden olur.

İş sorunları, okul, hastalık, yakın aile bireyinin ölümü veya yaşamdaki birçok değişiklik strese neden olabilir. Çoğu zaman, insanlar birkaç ay içinde bu tür değişikliklere uyum sağlar. Ancak bir uyum bozukluğunuz varsa, endişeli veya depresif hissetmenize katkıda bulunabilecek duygusal veya davranışsal reaksiyonlara devam edersiniz.

Ancak bunu kendi başınıza aşmak zorunda değilsiniz. Tedavisi kısa süreli olabilir ve duygusal temeli yeniden geri kazanmanıza yardımcı olabilir.

 

Uyum Bozuklukları Belirtileri

Stresli bir olaya tepki olarak normalde beklenenden daha fazla stres yaşarsınız ve stres hayatınızda önemli sorunlara neden olur.

İlgili Link: Kırık Kalp Sendromu Nedir?

Uyum bozuklukları, kendinizi ve dünyayı nasıl hissettiğinizi, düşündüğünüzü etkiler. Ayrıca eylemlerinizi veya davranışlarınızı da etkileyebilir. Bazı örnekler:

  • Hüzünlü, umutsuz hissetmek veya eskiden zevk aldığınız şeylerin tadını çıkaramamak
  • Sık ağlama
  • Endişeli, gergin, veya stresli hissetmek
  • Uyku problemi
  • İştahsızlık
  • Konsantrasyon zorluğu
  • Bunalmış hissetmek
  • Günlük aktivitelerde çalışma zorluğu
  • Sosyal etkinliklerden çekilme
  • İntihar düşünceleri veya davranışları

Uyum bozukluğunun belirtileri stresli bir olayın ardından üç ay içinde başlar ve stresli olayın sona ermesinden sonra 6 aydan uzun sürmez. Bununla birlikte, özellikle işsizlik gibi durumlarda stres etkeni devam ediyorsa, kalıcı veya kronik uyum bozuklukları 6 aydan fazla sürebilir.

İlgili Link: Vertigo Nedir, Sebepleri, Belirtileri Nelerdir?

Genellikle stres faktörleri geçicidir ve zaman içinde onlarla başa çıkmayı öğreniriz. Stres hafiflediğinden uyum bozukluğu belirtileri düzelir. Ancak bazen stresli olay hayatınızın bir parçası olarak kalır. Veya yeni bir stresli durum ortaya çıkar ve aynı duygusal mücadelelerle tekrar tekrar karşılaşırsınız.

Mücadeleye devam edemiyorsanız veya zorlanıyorsanız doktorunuzla konuşun. Stresli olaylarla daha iyi başa çıkmanıza ve yaşam hakkında tekrar iyi hissetmenize yardımcı olmak için tedavi alabilirsiniz.

Çocuğunuzun uyumu veya davranışı hakkında endişeleriniz varsa, çocuğunuzun çocuk doktoru ile konuşun.

İntihar düşünceleri veya davranışları

Kendinize veya bir başkasına zarar verme düşünceniz varsa, hemen 112 acil durum numaranızı arayın, güvenilir bir akraba veya arkadaşınıza acil servise gidin.

 

Uyum Bozuklukları Nedenleri

Genetiğiniz, yaşam deneyimleriniz ve mizacınız uyum bozukluğu geliştirme olasılığınızı artırabilir.

Uyum Bozuklukları Kimlerde Görülür ?

Bazı durumlar uyum bozukluğu olasılığını artırabilir.

Uyum bozukluklarında stresli olaylar

Hem olumlu hem de olumsuz stresli yaşam olayları uyum bozukluğu geliştirme riskine neden olabilir. Örneğin:

  • Boşanma veya evlilik sorunları
  • İlişki veya kişilerarası problemler
  • Emeklilik, bebek sahibi olma veya okula gitme gibi durum değişiklikleri
  • İş kaybı, sevilen birinin kaybı ya da mali sorunların olması gibi olumsuz durumlar
  • Okuldaki veya işyerindeki sorunlar
  • Fiziksel saldırı, savaş veya doğal afet gibi hayatı tehdit eden deneyimler
  • Tıbbi bir hastalık veya suç oranı yüksek bir mahallede yaşamak gibi devam eden stres faktörleri

Yaşam deneyimleriniz

Yaşam deneyimleri stresle başa çıkma şeklinizi etkileyebilir. Örneğin, aşağıdaki durumlarda uyum bozukluğu geliştirme riskiniz artabilir:

  • Çocuklukta belirgin stres
  • Başka zihinsel sağlık sorunlarınız
  • Aynı anda bir dizi zor yaşam koşulu yaşamak

Uyum bozuklukları çözülmezse, bunun sonunda anksiyete bozuklukları, depresyon veya madde kullanımı gibi daha ciddi zihinsel sağlık sorunları ortaya çıkabilir.

Uyum Bozuklukları Belirtileri Nelerdir
Uyum Bozuklukları Belirtileri

Uyum Bozuklukları Nasıl Önlenir?

Uyum bozukluklarını önlemenin kesin bir yolu yoktur. Ancak etkili başa çıkma becerileri geliştirmek ve esnek olmayı öğrenmek, aşırı stresli zamanlarda size yardımcı olabilir.

Stresli bir durumda olduğunuzu biliyorsanız, sağlıklı alışkanlıklar geliştirin ve önceden sosyal destek alın. Kendinize bunun genellikle zaman sınırlı olduğunu ve üstesinden gelebileceğinizi hatırlatın. Stresinizi yönetmenin etkili yollarını gözden geçirmek için doktorunuza veya akıl sağlığı uzmanınıza danışın.

Uyum Bozuklukları Nasıl Anlaşılır ?

Uyum bozukluklarının teşhisi, büyük yaşam streslerinin semptomları ve bunların işlevinizi nasıl etkilediğinin belirlenmesine dayanır. Doktorunuz tıbbi, zihinsel sağlık ve sosyal geçmişinizi soracaktır.

Uyum bozukluklarının teşhisi için aşağıdakilere bakılabilir:

  • Yaşamınızda meydana gelen belirli bir stresten sonra üç ay içinde duygusal veya davranışsal belirtilere sahip olmak
  • Stresli bir yaşam olayına yanıt olarak normalde beklenenden daha fazla stres yaşamak ve – veya ilişkilerinizde, işte veya okulda önemli sorunlara neden olan strese sahip olmak
  • Semptomlar başka bir akıl sağlığı bozukluğunun veya normal bir yas tutma tepkisinin bir parçası değilse.

Türleri

Hepsi birbiriyle ilişkili olsa da, her türün kendine özgü belirti ve semptomları vardır. Uyum bozuklukları şunlar olabilir:

  • Depresif bir ruh hali. Semptomlar çoğunlukla üzgün, bitkin ve umutsuz hissetmeyi ve eskiden zevk aldığınız şeylerden zevk almamayı içerir.
  • Endişeli. Semptomlar esas olarak sinirlilik, endişe, konsantre olma veya hatırlama zorluğu ve bunalmış hissetmeyi içerir. Anksiyete ile uyum bozukluğu olan çocuklar ebeveynlerinden ve sevdiklerinden ayrılmaktan korkabilirler.
  • Karışık anksiyete ve depresif ruh hali. Semptomlar, depresyon ve anksiyetenin bir kombinasyonunu içerir.
  • Davranış bozukluğu. Semptomlar temel olarak kavga veya agresif araç sürüşü gibi davranış problemlerini içerir.
  • Duygu ve davranış karışıklığı. Semptomlar, depresyon ve anksiyetenin yanı sıra davranışsal problemlerin bir karışımını içerir.
  • Tanımlanmamış. Semptomlar diğer uyum bozukluklarına uymaz, ancak genellikle fiziksel problemleri, aile veya arkadaşlarla olan problemleri veya iş veya okul problemlerini içerir.

Semptomlarının süresi

Uyum bozukluğunun belirtileri ve semptomlarının süresi değişebilir. Uyum bozuklukları aşağıdakiler gibi olabilir:

  • Akut. Belirti ve semptomlar altı ay veya daha az sürer. Stres ana nedeni sona erdikten itibaren gevşeme başlar.
  • Kalıcı (kronik). Belirti ve semptomlar altı aydan fazla sürer. Kişiyi rahatsız etmeye ve hayatını etkilemeye devam ederler.

Uyum Bozuklukları Tedavisi

Uyum bozukluğu olan birçok insanda tedavi yararlı olur ve genellikle kısa tedaviye ihtiyaç duyarlar. Kalıcı uyum bozuklukları veya devam eden stres faktörleri olanlar da dahil olmak üzere diğerleri, daha uzun tedaviden yararlanabilir. Uyum bozuklukları için tedaviler arasında psikoterapi, ilaçlar veya her ikisi de bulunur.

Psikoterapi

Konuşma terapisi olarak da adlandırılan psikoterapi, uyum bozuklukları için ana tedavidir. Bu bireysel, grup veya aile terapisi olarak da sağlanabilir. Terapi şunları içerebilir:

  • Duygusal destek sağlama
  • Normal rutininize geri dönmenize yardımcı olma
  • Stresli olayın sizi neden bu kadar etkilediğini öğrenmenize yardımcı olma
  • Stresli olaylarla başa çıkmak için stres yönetimi ve baş etme becerilerini öğrenmenize yardımcı olma

İlaçları

Depresyon ve anksiyete belirtileri için antidepresanlar ve anti-anksiyete ilaçları gibi ilaçlar eklenebilir.

Terapide olduğu gibi, sadece birkaç ay boyunca ilaçlara ihtiyacınız olabilir, ancak doktorunuzla konuşmadan önce herhangi bir ilacı almayı bırakmayın. Antidepresanlar gibi bazı ilaçlar aniden kesilirse yoksunluk benzeri semptomlara neden olabilir.

Cevap bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.